Avrupa, bu yaz yaşanan kavurucu sıcaklarla kabus dolu günler geçirdi. Kentsel alanlarda 50 binden fazla can kaybı yaşandığı tahmin ediliyor. Bu ölümlerin üçte ikisinin iklim değişikliği nedeniyle gerçekleştiği belirlendi.
KAVURUCULUĞUN ETKİLERİ
Imperial College London ve Londra Hijyen ve Tropikal Tıp Okulu’ndan bilim insanları, 30 ülkenin kentsel bölgelerinde aşırı sıcakların can kayıplarına etkisini inceledi. Araştırmacılar, 2000-2026 yılları arasında yaşanan sıcaklıklara dayalı modellemelerle her bir bölgede beklenen fazladan ölümlerin sayısını tahmin etti. Bu yöntem, resmi aşırı sıcaklık kaynaklı ölüm istatistikleriyle tutarlı sonuçlar verdi.
KAYIPLARIN DAĞILIMI
Bilim insanları, 2026 yazında 30 ülkede 50 binden fazla ölüme neden olan kavurucu sıcakların, fosil yakıtların kullanımından kaynaklanan iklim değişikliğiyle bağlantılı olduğunu belirtti. 2000’den beri kaydedilen en yüksek ölüm rakamlarıyla karşı karşıyayız. 2022’de 29 bin, 2003’te 28 bin ölüm yaşanmıştı.
AŞIRI SICAKLI DÖNEMLER
Tahminlere göre, ölümlerin yaklaşık üçte biri 17 Haziran-1 Temmuz tarihleri arasında kaydedildi. Bu dönemde günlük ortalama sıcaklıklar, 1991-2020 ortalamasını 5 dereceden fazla aştı. En çok etkilenen bölgeler arasında Güney ve Batı Avrupa’nın kentleri öne çıkıyor. Kuzey Avrupa ülkelerinde ise yaklaşık 4 bin 500 kişinin sıcaklık nedeniyle hayatını kaybettiği tahmin ediliyor.
YAŞLILAR VE GENÇLER ÜZERİNDEKİ ETKİLER
Aşırı sıcaklar, genellikle yaşlı bireyleri etkileyen bir durum olsa da, 65 yaşın altındaki yaklaşık 6 bin kişinin de hayatını kaybettiği değerlendiriliyor. Yaz mevsimi, Batı Avrupa’da art arda yaşanan aşırı sıcak hava dalgalarıyla daha da zorlaştı. Bu bölge, en yüksek sıcaklık anomalisinin yaşandığı yer oldu.
SICAKLIK ANOMALİLERİ
Yaz boyunca sıcaklıklar, 1991-2020 ortalamasının yaklaşık 2.9 derece üzerinde seyretti. Bazı günlerde ise bu fark 12 dereceye kadar yükseldi.