YENİ DÖNEM BASLADI
Hazine ve Maliye Bakanlığı, engellilerin ÖTV’siz araç alımı konusunda yeni bir düzenleme getirdi. 2024 yılında araç satışlarının 800 bini aşması üzerine, yüzde 90 ve üzeri engellilerin, her 10 yılda bir ve yüzde 40 yerlilik oranına sahip araçları vergisiz alabilmesi mümkün hale geldi. Yeni kurallar sonrasında bazı vatandaşlar, “Aldığım aracı kaç yıl sonra satabilirim, yeni araç alabilir miyim, doğal afetlerde zarar gören araç değiştirilebilir mi?” gibi sorularla TBMM’ye başvurdu. TBMM, bu soruları Hazine ve Maliye Bakanlığı’na yönlendirdi. Yüzde 90 ve üzeri engelli bireyler, sağlık kurulu raporuyla kendileri adına araç satın alabiliyor. Araç kullanma zorunluluğu ya da özel tertibat koşulu aranmıyor. Ancak sürekli tekerlekli sandalye ya da sedye kullanma durumu söz konusuysa, araçta özel tertibat yapılması gerekiyor.
YÜZDE 90 ALTINDAN YARARLANMA ŞARTLARI
Yüzde 90 altındaki engelli bireyler de belirli koşullar altında ÖTV muafiyetinden yararlanabiliyor. Sağlık raporunda “hareket ettirici aksamda özel tertibat gerekir” ifadesinin bulunması yeterli. Engellilik oranı yüzde 40 ya da 80 fark etmiyor; önemli olan araçta özel tertibat gereksinimi bulunup bulunmamasıdır. ÖTV’siz araç alınırken, fren, gaz, debriyaj pedalları ve vites kolu gibi yerlerde özel tertibat uygulanması gerekiyor. Örneğin, sağ bacağı olmayan bireyler için fren ve gaz pedallarında değişiklik yapılması zorunlu hale geliyor. Araç otomatik vites olsa bile engelli kişinin durumuna göre pedal düzenlemesi gerekmektedir. Otomatik şanzıman sınırlamayı ortadan kaldırmıyor; dolayısıyla engellilik durumu detaylı bir şekilde değerlendirilmeli.
ARAÇ SATIŞI VE ALIM ŞARTLARI
ÖTV’siz alınan araçlar, yasa gereği 10 yıl boyunca satılamıyor. Ancak bu süre içerisinde 5 yılı dolduran araçlar cezasız bir şekilde satılabiliyor. Yeni bir araç alımı için ise ilk satın alımın üzerinden 10 yıl geçmesi gerekiyor. Örneğin, Nisan 2024’te araç alan biri, Nisan 2029’da satabilir; ama yeni bir araç için Nisan 2034 tarihini beklemek zorundadır.
DOĞAL AFETLERDE İSTİSNA
Yangın, sel, heyelan ya da kaza sonucu kullanılamaz hale gelen araçlar, 10 yıl bekleme şartı olmadan yenilenebiliyor. Böyle bir durumda tekrar ÖTV ödenmesi gerekmiyor.
ÖTV’SİZ ARAÇ ALIM LİMİTİ ARTIYOR
2024 yılı itibarıyla ÖTV’siz araç alım limiti 1 milyon 591 bin 255 TL olarak belirlenmişti. 2025 yılında ise bu limit, yeniden değerleme oranı çerçevesinde 2 milyon 290 bin 200 TL’ye yükseldi.
ALINABİLECEK ARAÇ TİPLERİ
ÖTV’siz şekilde satın alınabilecek araçlar arasında şunlar bulunmaktadır:
– 1.6 motor ve altındaki binek otomobiller
– Silindir hacmi 2800 cc’ye kadar olan pick-up, panelvan ve kamyonetler
– Vergi dahil satış fiyatı 330.750 TL’yi geçmeyen araçlar
– Arazi araçları, ATV, jeep, station wagon gibi taşıtlar